Küreselleşen ticaret dünyasında artık sadece büyük şirketler değil, küçük ölçekli işletmeler ve bireysel girişimciler de sınır ötesine açılabiliyor. Özellikle e-ticaretin hız kazanmasıyla birlikte mikro ihracat kavramı giderek daha çok duyulur hâle geldi. Peki, yurtdışına ürün göndermenin bu kolaylaşan hali tam olarak neyi kapsıyor?
Mikro ölçekli satışlar yapanlar için hem maliyet avantajı sağlayan hem de bürokratik yükleri azaltan bu sistem, klasik ihracatla karşılaştırıldığında oldukça pratik. Bu yazıda “mikro ihracat nedir” sorusundan, kimlerin bu süreçten faydalanabileceğini ve adım adım nasıl uygulandığını detaylarıyla ele alacağız.
Mikro İhracat Ne Demek?
“Mikro ihracat ne demek”, sorusunun cevabı; 300 kilogramı ve 15.000 Euro değeri aşmayan ürünlerin, Elektronik Ticaret Gümrük Beyanı (ETGB) ile yurtdışına gönderilmesi işlemidir. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin (KOBİ), bireysel girişimcilerin ve e-ticaretle ilgilenenlerin yurtdışına satış yapmasını kolaylaştıran bu sistem, klasik ihracat işlemlerine göre hem daha az maliyetli hem de daha az bürokratik engel barındırır.
Mikro ihracat, genellikle kargo firmaları aracılığıyla gerçekleştirilir. Bu firmalar gümrük işlemlerini sizin yerinize yürütür ve siz ETGB belgesi sayesinde ekstra bir gümrük müşaviri ile çalışmak zorunda kalmazsınız. Üstelik mikro ihracat yapan işletmeler, KDV iadesi gibi vergi avantajlarından da faydalanabilir.
Mikro ihracat, e-ihracatla karıştırılmamalıdır. Her e-ihracat işlemi mikro ihracat sayılmaz. Aşağıdaki tabloda bu ikisi arasındaki temel farkları görebilirsiniz:
Özellik | Mikroihracat | E-İhracat |
Ağırlık Sınırı | 300 kg’a kadar | Sınır yok (ancak prosedür farklı) |
Değer Sınırı | 15.000 Euro’ya kadar | Sınır yok |
Gümrük İşlemleri | ETGB ile, kargo firması üzerinden | Standart ihracat prosedürleri |
Gümrük Müşaviri | Gerekmez | Genellikle gerekir |
KDV İadesi | Evet | Evet |
Hedef Kullanıcı | KOBİ, bireysel satıcı, e-ticaret girişimcisi | Her ölçekte ihracatçı |
Bu yönüyle mikro ihracat, büyümek isteyen küçük işletmeler için adeta global pazara açılan hızlı bir kapıdır.
Mikro İhracat Nasıl Yapılır?
Mikro ihracat yapmak, düşündüğünüzden çok daha kolay ve erişilebilirdir. Ancak sistemin doğru işlemesi için bazı teknik ve yasal aşamaların eksiksiz tamamlanması gerekir. Mikro ihracat süreci temelde bir ETGB sistemi üzerinden çalışır. Bu sistem, mikro ihracatçıların gümrük beyanlarını dijital ortamda vermelerine olanak tanır ve kargo şirketleri tarafından yürütülür. Peki, mikro ihracat nasıl yapılır?
Aşağıda sizler için mikro ihracat yapmak isteyenlerin dikkat etmesi gereken temel noktaları açıkladık:
Şirket Kurulumu ve Vergi Levhası
Mikroihracat yapabilmek için öncelikle bir vergi mükellefi olmanız gerekir. Bu da en basitinden bir şahıs şirketi ya da limited şirket açmanız gerektiği anlamına gelir. Kargo firmaları sizden vergi levhanızı talep edecektir.
E-Fatura ve E-Arşiv Sistemine Kayıt
E-fatura kesebiliyor olmanız gerekir. Mikro ihracat işlemleri için düzenlenecek faturaların e-arşiv formatında kesilmesi zorunludur. Alıcı bilgileri kısmında “yurtdışı müşteri” ibaresi yer almalı, döviz cinsinden işlem yapılmalıdır.
ETGB ile Gönderim
Elektronik Ticaret Gümrük Beyanı (ETGB) düzenleme yetkisi sadece belirli yetkili hızlı kargo firmalarındadır. Gönderinizi yapmadan önce bu firmalardan biriyle çalışıyor olmanız gerekir. ETGB belgesi, sizden alınan fatura ile birlikte kargo şirketi tarafından oluşturulur.
ETGB ile gönderim sağlayan başlıca firmalar:
- DHL Express
- UPS
- FedEx
- TNT
- Aras Kargo (bazı uluslararası işlemler)
- Yurtiçi Kargo (sınırlı hizmet)
KDV İadesi Başvurusu
Mikroihracat işlemi tamamlandıktan sonra KDV iadesi almak mümkündür. Ancak bunun için e-fatura, ETGB çıktısı ve banka dekontu gibi belgelerle vergi dairesine başvuru yapılması gerekir. KDV iadesi, şirketinizin nakit akışına önemli katkı sağlar.
Adım Adım Mikro İhracat Uygulaması
Bu bölümde mikro ihracat sürecini başlangıçtan gönderim sonrasına kadar adım adım açıklıyoruz. Aşağıdaki rehber, ilk kez mikroihracat yapacaklar için pratik ve anlaşılır bir yol haritası niteliğindedir.
Şirketinizi Kurun
- Şahıs şirketi açmak çoğu zaman yeterlidir.
- Vergi levhanız, faaliyet belgeniz ve potansiyel müşteri kitleniz hazır olmalıdır.
E-Fatura Sistemine Dahil Olun
- GİB (Gelir İdaresi Başkanlığı) üzerinden başvuru yapabilirsiniz.
- E-imza ya da mali mühür gereklidir.
- E-arşiv fatura kesebilmek için özel entegratörlerden destek alınabilir.
Satış Gerçekleştirin ve Faturanızı Düzenleyin
- Yurtdışındaki müşterinize ürün satışı yaptıktan sonra döviz cinsinden e-arşiv faturanızı oluşturun.
- Faturada alıcının adı, adresi ve ülke bilgileri net olmalıdır.
Kargo Firmasına Teslim Edin
- Ürünü, ETGB düzenleme yetkisi olan bir kargo firmasına teslim edin.
- Fatura ve gümrük beyanı işlemleri sizin adınıza kargo firması tarafından yapılır.
ETGB Belgenizi Alın
- Kargo işlemi tamamlandığında size ETGB çıktısı verilir.
- Bu belgeyi dijital olarak saklamanız gerekir, çünkü vergi işlemlerinde kullanılır.
KDV İadesi İçin Başvurun
- ETGB belgesi, satış faturası ve ödeme dekontu ile vergi dairesine başvurun.
- Süreç 2-6 hafta arasında sonuçlanabilir.
Adım | Açıklama |
1 | Şirket kur (şahıs ya da limited) |
2 | E-fatura sistemine kaydol |
3 | Satış yap ve e-arşiv faturanı oluştur |
4 | Yetkili kargo firması ile gönderim yap |
5 | ETGB belgesini al |
6 | KDV iadesi için başvuru yap |
Mikro İhracattan Kimler Faydalanabilir?
Mikro ihracat sistemi, ihracat tecrübesi olmayan ancak ürünlerini yurtdışına ulaştırmak isteyen pek çok girişimci için oldukça cazip bir fırsat sunuyor. Düşük maliyetli, hızlı ve kolay uygulanabilir yapısıyla mikro ihracat, sadece büyük firmaların değil; bireysel girişimcilerin, KOBİ’lerin, e-ticaret satıcılarının ve el işi üreticilerinin de küresel pazarda yer almasını sağlıyor.
1. KOBİ’ler
Küçük ve orta ölçekli işletmeler, mikro ihracat sayesinde yurtdışı pazarlara erişim sağlayarak müşteri portföyünü genişletebilir. Klasik ihracatın yüksek maliyetlerinden kaçınarak daha esnek hareket edebilirler.
2. E-Ticaret Satıcıları
Amazon, Etsy, eBay, AliExpress veya kendi e-ticaret sitesi üzerinden satış yapan girişimciler, mikro ihracat sistemini kullanarak ürünlerini Avrupa, Amerika veya Orta Doğu pazarlarına kolayca ulaştırabilirler.
3. Kadın Girişimciler ve El İşi Üreticileri
El emeği ürünler üreten, butik üretim yapan veya yerel lezzetler hazırlayan bireysel üreticiler için mikro ihracat, ticarete atılmanın düşük riskli bir yoludur. Özellikle Etsy gibi platformlarla entegre çalıştıklarında çok daha etkili sonuçlar elde ederler.
4. Freelance Üreticiler
Kendi markasını oluşturan ve dijital platformlarda satış yapan bireyler de bu sistemden kolayca faydalanabilir. Ambalajlanabilir her türlü ürün (kupa, ajanda, sabun, tekstil ürünleri vb.) mikro ihracat kapsamına girebilir.
5. Yurt Dışında Müşteri Edinmiş Yerel Satıcılar
Instagram, WhatsApp gibi sosyal platformlar üzerinden yurtdışı müşterilere ulaşmış olan yerel üreticiler, mikro ihracat yoluyla bu satışlarını yasal, faturalı ve vergisel avantajla gerçekleştirebilir.
Mikro İhracatın Sınırları Nelerdir?
Her ne kadar avantajlı bir sistem olsa da mikro ihracat sınırları da vardır. Bu sınırlamalar hem yasal düzenlemeler hem de lojistik operasyonlar açısından önem taşır. Mikro ihracat yapmayı planlayanların bu sınırları bilmesi, hem cezai durumların önüne geçer hem de doğru strateji geliştirmelerini sağlar.
Ağırlık ve Değer Sınırı
Mikroihracat işlemleri, bir sevkiyat için en fazla 300 kg ağırlık ve 15.000 Euro fatura bedeli ile sınırlıdır. Bu sınırları aşan gönderiler artık mikro ihracat değil, klasik ihracat kapsamına girer.
Kriter | Sınır Değeri |
Ağırlık | 300 kg |
Fatura Bedeli | 15.000 Euro |
Gönderim Şekli | Hızlı kargo (ETGB) |
Gönderilemeyen Ürünler
Her ürün mikro ihracat kapsamına giremez. Özellikle bazı ürünler, hem ihracat hem de ithalat açısından özel izinler gerektirir veya tamamen yasaktır.
Gönderilemeyecek ürünlerden bazıları:
- Patlayıcı ve yanıcı maddeler
- İlaç, tıbbi malzeme ve bazı gıda ürünleri
- Tütün ve alkollü içecekler
- Silah ve mühimmat
- Canlı hayvanlar
- Değerli maden ve taşlar (bazı durumlarda)
Ticari Sınırlamalar ve Kota
Bazı ülkelere yapılacak gönderiler, o ülkenin gümrük kuralları nedeniyle engellenebilir ya da sınırlanabilir. Ayrıca bazı bölgeler, kargo firmaları tarafından hizmet dışı bırakılmış olabilir.
Vergi Muafiyeti Şartları
Mikroihracat işlemlerinde KDV iadesi almak istiyorsanız, mutlaka fatura, ETGB çıktısı ve banka ödeme belgelerini eksiksiz şekilde düzenlemelisiniz. Aksi takdirde yasal avantajlardan faydalanamazsınız.
Bu sınırların farkında olarak hareket etmek, mikroihracat sürecinin sorunsuz ilerlemesi açısından büyük önem taşır.